Udar mózgu. Ważna profilaktyka


29 października obchodzony jest Światowy Dzień Udaru Mózgu, ustanowiony przez World Stroke Organization (WSO). Ma on uświadamiać, jak groźnym zjawiskiem jest udar mózgu i jego konsekwencje, ale przede wszystkim, jak do niego nie dopuścić. W tym roku Fundacja Udaru Mózgu nagłaśnia kampanię "Stop migotaniu" przypominając, że to migotanie przedsionków jest jedną z najgroźniejszych przyczyn udaru mózgu, z którą na szczęście można skutecznie walczyć.


Udar mózgu: epidemiologia
Udar mózgu to zaburzenia funkcji mózgu, wywołane uszkodzeniem naczyń, dostarczających krew do mózgu. W Polsce zapadalność na udar mózgu kształtuje się na poziomie europejskim, osiągając współczynniki 177,3 na 100.000 u mężczyzn i 125 na 100.000 u kobiet. To oznacza około 70.000 nowych zachorowań rocznie. Znacznie gorzej notuje się umieralność chorych z udarem mózgu w Polsce – 106,4 na 100.000 mężczyzn i 78,7 na 100.000 kobiet. W Europie Zachodniej utrzymuje się ona na poziomie 18-25%, a w Polsce wynosi aż 40%.

Udar mózgu jest trzecią co do częstości, po zawałach i urazach, przyczyną śmierci.

Aby zmniejszyć te drastyczne statystyki, niezwykle ważna jest profilaktyka i prewencja przeciwudarowa.

Czynniki ryzyka
Wiele czynników ryzyka udaru mózgu można zminimalizować, a nawet wyeliminować. Są to tzw. czynniki modyfikowalne, czyli takie, na które mamy wpływ. 


Należą do nich:


•migotanie przedsionków,
•nadciśnienie tętnicze,
•palenie tytoniu,
•cukrzyca,
•choroby naczyń,
•zaburzenia gospodarki lipidowej,
•otyłość,
•nadużywanie alkoholu,
•niedoczynność gruczołu tarczowego,
•zaburzenia krzepnięcia krwi,
•przebyty udar bądź przemijający atak niedokrwienny (TIA),
•stosowanie amfetaminy, kokainy.


Czynniki ryzyka niemodyfikowalne (na które nie mamy wpływu) to wiek (powyżej 55 lat), płeć (bardziej narażeni na udar są mężczyźni), rasa (czarna) i czynniki genetyczne.


Migotanie przedsionków a udar mózgu
Aż 30% udarów mózgu spowodowanych jest migotaniem przedsionków – najczęściej występującą arytmią serca. U pacjentów z migotaniem przedsionków ryzyko wystąpienia udaru mózgu zwiększa się 5-krotnie. Przyczyną jest pogorszona funkcja mechaniczna przedsionków serca jako pompy krwi, co stwarza okoliczności sprzyjające powstawaniu w sercu skrzeplin. Taka skrzeplina, zlokalizowana w lewym przedsionku, może z prądem krwi powędrować naczyniami do centralnego układu nerwowego, zamykając jedno z naczyń mózgowych, czego objawem jest ostre niedokrwienie fragmentu tkanki mózgowej, czyli udar mózgu.


Leczenie trombolityczne
Zdecydowana większość (ok. 80%) udarów to właśnie udary niedokrwienne. U osób, które ich doświadczyły, możliwe jest leczenie trombolityczne, które pozwala na rozpuszczenie skrzepu w niedrożnym naczyniu mózgu i przywrócenie zaburzonego przepływu krwi. Warunkiem podjęcia terapii jest szybka hospitalizacja, ponieważ leczenie trombolityczne można rozpocząć do 4,5 godziny od wystąpienia pierwszych objawów udaru.


Rola ablacji w profilaktyce udaru mózgu
Aż 3 miliony ludzi na całym świecie przechodzi udar mózgu spowodowany migotaniem przedsionków. Charakteryzuje się on szczególnie ciężkim przebiegiem i upośledzeniem funkcjonalnym, a połowa pacjentów umiera w pierwszym roku od wystąpienia udaru.


Uznaną metodą, mającą na celu zminimalizowanie ryzyka takiego scenariusza jest stałe przyjmowanie leków rozrzedzających krew – tzw. doustnych antykoagulantów.

– Istnieje także możliwość zmniejszenia ryzyka nawrotów migotania przedsionków poprzez wykonanie zabiegu ablacji. Polega on na precyzyjnym odizolowaniu obszarów w sercu odpowiedzialnych za występowanie arytmii za pomocą wprowadzonych do serca cewników. Skuteczność takiego zabiegu sięga 80%, czyli jest znacznie wyższa od stosowanych obecnie leków zapobiegających nawrotom arytmii – tłumaczy dr Andrzej Głowniak z Kliniki Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.


W 2014 r. wykonano w Polsce około 2200 ablacji. To 2-3 razy mniej niż wynosi średnia europejska.


Objawu udaru:
Bardzo ważne jest, aby nie bagatelizować objawów udaru, a w przypadku ich zidentyfikowania natychmiast wezwać pomoc medyczną. Fundacja Udaru Mózgu prezentuje najważniejsze objawy udaru w krótkiej animacji, dostępnej na tej STRONIE.


Należy też znać i umieć rozpoznać pozostałe objawy:

•nagłe zaburzenia czucia po jednej stronie ciała (niedoczulica połowicza) lub drętwienie połowy ciała
•wykrzywienie twarzy po jednej stronie, szczególnie widoczne jest opuszczenie kącika ust
•nagłe osłabienie kończyny lub kończyn po jednej stronie (niedowład połowiczy)
•nagłe zaburzenia mowy (mowa bełkotliwa, utrata zdolności mówienia, trudności w zrozumieniu mowy)
•nagłe zaburzenia widzenia-charakterystyczne jest niedowidzenie na jedno oko lub niedowidzenie polowy pola widzenia
•nagłe zawroty głowy z towarzyszącymi zaburzeniami w utrzymaniu równowagi, nagłymi upadkami, czasami
•z podwójnym widzeniem, kłopotami z orientacją i zaburzeniami świadomości


Brak szybkiej reakcji na te objawy może doprowadzić do niesprawności ruchowej, połowicznego zaburzenia czucia, zaburzenia wzroku, mowy (afazja), pamięci (amnezja), połykania (dysfagia) oraz zaburzeń psychicznych.


Zdjęcie użytkownika Ośrodek Opiekuńczo Szkoleniowy Serafin Monika Kuniczuk.



Choroby, które można wyczytać z oczu


Oczy to nie tylko „zwierciadło duszy", ale i świetne „narzędzie diagnostyczne". Okazuje się, że z wyglądu oczu można odczytać niektóre choroby.
Zajrzyj sobie i bliskim głeboko w oczy, możesz wiele dowiedzieć się o swoim i ich zdrowiu. Zobacz, jakie choroby ujawniają się w oczach.


Cukrzyca
Czerwone plamy, drobne wylewy krwi w oku mogą oznaką cukrzycy. Dzieje się tak dlatego, że gdy stężenie cukru we krwi jest zbyt wysokie, naczynia krwionośne mogą blokować się i puchnąć, a te najdrobniejsze w siatkówce oka mogą pękać powodując krwawienie. Nieleczona cukrzyca nierzadko prowadzi do kłopotów ze wzrokiem, w tym nawet do jego utraty.


Wysoki poziom cholesterolu
Żółtawe lub białawe kępki wokół oczu lub pojawiające się na powiekach (xanthelasma) mogą oznaczać, że poziom cholesterolu w organizmie jest zbyt wysoki. Czasem kępki pojawiają się u osób starszych, niemniej jednak zawsze w takim wypadku warto zbadać poziom cholesterolu.


Opadające powieki - nowotwory i miastenia
Takie zjawisko może może być po prostu oznaką starzenia się. W niektórych przypadkach jednak przyczyną opadania powieki jest guz mózgu lub miastenia, choroba nerwowo-mięśniowa. Miastenia to choroba autoimmunologiczna, która skutkuje zmęczeniem i osłabieniem mięśni szkieletowych.


Choroby wątroby
Choroby wątroby, w tym zapalenie i marskość wątroby, mogą ujawniać się żółknieniem białek oczu. Kolor ten jest spowodowany przez tworzenie się bilirubiny, związku powstającego w wyniku rozpadu hemoglobiny, czerwonego barwnika krwi w czerwonych krwinkach, który odpowiada za przenoszenie tlenu.


Alergie
Jeśli oczy ciągle wyglądają na „zmęczone", może to oznaczać przewlekłe alergie, które rozszerzają naczynia krwionośne i spowodować wycieki. Na delikatnej skórze pod oczami tworzą się wówczas obrzęki i ciemne fioletowo-niebieskie cienie.


Nadciśnienie
Spojówka jest odżywiana licznymi drobnymi naczyniami krwionośnymi. Gdy pękają, oczy stają się przekrwione. Podspojówkowy krwotok powstaje po uderzeniu, ale w rzadkich przypadkach, może być oznaką wysokiego nadciśnienia lub zaburzeń funkcjonowania płytek krwi, które skutkują pwroblemami z krzepnięciem krwi.


file:///C:/Users/kop2/Desktop/78,0,Choroby-ktore-mozna-wyczytac-z-oczu,22659.html


Zdjęcie użytkownika Ośrodek Opiekuńczo Szkoleniowy Serafin Monika Kuniczuk.


WHO: przetworzone mięso może powodować raka


Jedzenie przetworzonego mięsa, parówek, kiełbasek, boczku, etc., może prowadzić do raka jelita grubego. Co więcej, już sam nadmiar czerwonego mięsa także jest prawdopodobną przyczyną choroby, twierdzą eksperci Światowej Organizacji Zdrowia.

Międzynarodowa Agencja WHO, która zajmuje się badaniami nad rakiem (International Agency for Research on Cancer, IARC) wpisała na listę numer 1 (obejmującą czynniki uznane w badaniach za rakotwórcze) przetworzone mięso. Na tej samej liście umieszczono też m. in. azbest i tytoń.


Czerwone mięso został sklasyfikowane jako prawdopodobnie rakotwórcze. Zostało przez IARC umieszczone na w liście 2A, która zawiera m. in. glifosat, substancję czynną w wielu środkach chwastobójczych.


Decyzje IARC zostały podjęte po przeanalizowaniu około 800 badań. Dla pojedynczej osoby ryzyko rozwoju raka jelita grubego ze względu na przeciętne spożycie przetworzonego mięsa jest małe, ale wzrasta wraz ze zwiększeniem jego ilości w diecie. Szacuje się, że dla każdych 50 gramów przetworzonego mięsa jedzonych codziennie ryzyko tego nowotworu zwiększa się o 18 procent.


IARC odkryła przede wszystkim związek pomiędzy jedzeniem czerwonego mięsa a rakiem jelita grubego, ale zaobserwowano też pewne powiązania z rakiem trzustki i rakiem prostaty.


Skąd ta zależność? Sądzi się, że odpowiadać za to mogą różne substancje chemiczne, wysoka temperatura gotowania i zwiększone ilości azotanów.


Jak szacuje Global Burden of Disease Project, na całym świecie 34 tysiące zgonów z powodu raka rocznie można przypisać diecie o wysokiej zawartości mięsa przetworzonego. Nie jest to jednak najsilniejszy czynnik nowotworowy biorąc pod uwagę fakt, że około 1 miliona zgonów rocznie na całym świecie ma miejsce w wyniku palenia tytoniu, a 600 tysięcy śmierci rocznie jest spowodowanych spożyciem alkoholu.


Wyniki nie oznaczają, że należy zrezygnować z umieszczania czerwonego mięsa w jadłospisie, zaznaczają badacze. Zawiera ono istotne białka, witaminy oraz minerały, powinno więc stanowić element zrównoważonej diety. Powinno się jednak ograniczyć szczególnie mięso przetworzone, rekomendują eksperci.